banner-slider

  • Pierwsze zdjęcie Toruńskich Wodociągów
  • Drugie zdjęcie Toruńskich Wodociągów

Jakość wody

Zgodnie z ustawą z dnia 7 czerwca 2001 r. (Dz.U.2019.1437 t.j.) o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (art. 12 ust. 5) oraz normą ISO 9001:2015 (pkt 8.2.1.a), Toruńskie Wodociągi Sp. z o.o. przekazuje Klientom informacje o jakości produkowanej wody za II kwartał 2021 r.


Tabela jakości wody

 

 

Lista raportów ocen jakości wody

(ocena realizowana jest dwa razy w roku przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Toruniu)

 

 

Twardość wody jest powodowana przez obecność w wodzie rozpuszczonych składników mineralnych głownie węglanów, wodorowęglanów, chlorków, siarczanów i krzemianów wapnia oraz magnezu. Rozróżnia się dwa rodzaje twardości wody:

  • przemijającą - (pochodzącą głownie od wodorotlenków, węglanów lub wodorowęglanów wapnia oraz magnezu, które podczas gotowania wytrącają się w postaci osadów węglanów)
  • nieprzemijającą - (spowodowaną obecnością siarczanów, które pozostają w wodzie po gotowaniu

Według rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007r. (DZ.U.07.61.417 z póź. zm.) dopuszczalna norma ogólnej twardości wody nie powinna przekraczać 500 mg CaCO3/dm³ (decymetr sześcienny).

Twardość wody nie jest istotna w przypadku wody do picia, ponieważ można używać zarówno wód miękkich, jak i twardych. Problemem jest jednak gospodarcze i przemysłowe wykorzystanie zbyt twardych wód, skutkiem czego jest m.in. osadzanie się kamienia w przewodach i kotłach.

 

Twardość wody w sieci wodociągowej w Toruniu waha się w granicach 229,1 - 276,3 mg CaCO3/dm³ co odpowiada 13,5 - 16,3 dGH (stopni niemieckich) - jest to woda średnio twarda

Tabela 1.

Średnia twardość wody w sieci wodociągowej z podziałem na dzielnice w II kwartale 2021 roku.
Parametr oznaczany Jednostka Rubinkowo ul. Niesiołowskiego Śródmieście ul. Przy Kaszowniku Bydgoskie ul. Gagarina Podgórz ul. Parkowa Chełmińskie studnia zbiorcza St.Bielany Najwyższa dopuszczalna norma dla wody pitnej
Twardość ogólna mg CaCO3/l 265 270 258 265 280 60-500

Twardość wody jest wyrażona w mg/dm³ CaCO3. W niektórych krajach przyjęto oznaczać twardość w stopniach, na przykład:

  • stopień niemiecki (dGH i dKH) = 17,8 mg CaCO3/dm³
  • stopień francuski (TH) = 10 mg CaCO3/dm³
  • stopieńangielski = 14,4 mg CaCO3/dm³

 

Tabela 2.

Wartość współczynników przeliczeniowych twardości wody dla poszczególnych jednostek.
Jednostki mmol/L mval/L º niem. º ang. º franc. mg CaCO3/dm³
mmol/L 1 2 5,61 7,02 10 100
mval/L 0,5 1 2,8 3,5 5 50
º niemieckie 0,178 0,356 1 1,25 1,78 17,0
º angielskie 0,143 0,286 0,8 1 1,43 14,0
º francuskie 0,1 0,2 0,56 0,7 1 10
mg CaCO3/dm³ 0,01 0,02 0,056 0,07 0,1 1

Przykład przeliczenia - Twardość wody = 276,3 mg CaCO3/dm³ w:

  • w stopniach niemieckich będzie równa: 276,3 ¸ 17,0 = 16
  • w stopniach angielskich będzie równa: 276,3 ¸ 14,0 =19
  • w stopniach francuskich będzie równa: 276,3 ¸ 10 =27
  • w milimolach/ l będzie równa: 276,3 ¸ 100 =2,7

Tabela 3.

Klasyfikacja twardości wody.
Skala opisowa Twardość ogólna
Woda (mg CaCO3/dm³) (mmol/L) (mval/L) (stopnie niemieckie)
Bardzo miękka 0-85 0-0,89 0-1,78 0-5
Miękka 85-170 0,89-1,78 1,78-3,57 5-10
Średnio twarda 170-340 1,78-3,57 3,57-7,13 10-20
Twarda 340-510 3,57-5,35 7,13-10,7 20-30
Bardzo twarda >510 >5,35 >10,7 >30

 


Monitoring wód podziemnych

 

Informacje ogólne

Na ujęciach wód podziemnych prowadzony jest systematycznie monitoring osłonowy ujęć:

  • Mała Nieszawka (od 1995 r.)
  • Czerniewice (od 2001 r.)
  • Jedwabno (od 2007 r.) obejmujący badanie jakości wody surowej w studniach i piezometriach (zlokalizowanych w strefach ochronnych ujęć)

Studnie kredowe mają realizowany monitoring wody surowej ze studni. Monitoring prowadzony jest na podstawie Projektów monitoringu lub programów zawartych w Projektach stref ochronnych ujęć. Wyniki monitoringu osłonowego opracowywane są w formie Raportów rocznych.

Analizy fizyko-chemiczne wody poddawane są ocenie przede wszystkim pod kątem

  • ustalenia klasy jakości wody podziemnej jak również pod kątem ustalenia
  • przekroczeń w stosunku do Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie jakości wody do picia.

Wyniki badań wód podziemnych

Najnowsze wyniki badań w I półroczu 2021 r.

PROCENTOWA ILOŚĆ ANALIZ W POSZCZEGÓLNYCH KLASACH – Ujęcie wód podziemnych "Mała Nieszawka" - I półrocze 2021 r.

Ilość punktów poboru próbek: 42 (22 studnie + 19 piezometrów + 1 źródło)

Wykonawca : Laboratorium Badawcze Toruńskich Wodociągów Sp. z o.o. certyfikat nr AB 386; Laboratorium Badawcze JARS Sp. z o.o.
Podstawa
klasyfikacji
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej
z dn. 11.10.2019 r. w sprawie kryteriów i sposobu oceny jednolitych części wód podziemnych (Dz. U. 2019, poz. 2148)
Klasa Jakości liczba analiz % analiz w danej klasie
I 24 57,1%
II 17

40,5%

III 1 2,4%
IV    
V    
Razem 42 100%

Wyniki najnowszych badań z I półrocza 2021 r. wskazują na bardzo dobrą lub dobrą jakość wód podziemnych w studniach i piezometrach ujęcia Mała Nieszawka.

Spośród wyników badań próbek wody z 22 studni, 19 piezometrów i 1 źródła większość wyników wskazuje na I klasę jakości wody – 57 %, II klasę jakości określono dla 17 próbek - 40 %, III klasę dla 1 próbki. O obniżeniu klasy jakości decydowały zawartości naturalnych składników: wapnia, wodorowęglanów, żelaza ogólnego, manganu, rzadko zanieczyszczenia związkami azotu lub chlorkami.


Ujęcie Mała Nieszawka, zlokalizowane w lewobrzeżnej części Torunia, jest największym ujęciem komunalnym wód podziemnych, dostarczającym w roku 2019 średnio 16,4 tys. m3 /d.

W 2019 roku w przebadanych punktach pomiarowych stwierdzono występowanie wód zaliczanych do I i II klasy jakości. W studniach wody określone do I klasy jakości rozpoznano tylko w pierwszej serii pomiarowej w dwóch studniach 9A i 10A. W otworach obserwacyjnych wody I klasy jakości rozpoznano w pierwszej serii pomiarowej w 9 piezometrach i 1 źródła. Natomiast w drugiej serii były to wody z 3 piezometrów i ze źródła.

Woda z pozostałych otworów obserwacyjnych oraz studni ujęcia została zaliczona do II klasy jakości. Decydowała o tym zawartość niektórych elementów fizykochemicznych jak żelazo, mangan, wapń i wodorowęglany, oraz lokalnie związki azotowe, siarczany, chlorki i fenole. Wielkości tych składników w wodzie w większości są wynikiem naturalnych procesów zachodzących w wodach podziemnych. Pojawiające się w wodach związki azotowe, siarczany, chlorki i fenole wskazują na wpływ działalności człowieka. Jednak biorąc pod uwagę ich wielkość w wodzie, jest to wpływ bardzo nieznaczny.

Składniki naturalne występujące w wodzie, które w 2019 r. decydowały o przyporządkowaniu wody podziemnej do klasy niższej niż klasa I, to:

  • żelazo - zawartość żelaza w przebadanych punktach pomiarowych w większości (w 21 punktach) mieściła się w II klasie, tj. w przedziale (0,2-1,0 mg Fe/l). Najniższe wartości żelaza, mieszczące się w I klasie (0,0-0,2 mg Fe/l) stwierdzono tylko w jednej studni (10A) i 7 piezometrach (P-I, P-V, P-XIa, P-XVIII, P-XX, P-XX/1, P-XXI) oraz źródle. Najwyższe wartości żelaza, mieszczące się w III klasie (1,0-5,0 mg Fe/l) rozpoznano w 4 studniach (2A, 8B, 9B, 10B) oraz 7 piezometrach (P-I/1, P-II, P-6b, P‑VIII, P-XII, P-XV/1, XVIII/1). Najwyższą wartość w 2019 r.  (3,32 mg Fe/l) zanotowano w piezometrze P-XII. W stosunku do ubiegłego roku, zawartość żelaza uległa zmniejszeniu. Obecność w 11 punktach pomiarowych znacznych zawartości żelaza, mieszczących się w III klasie, nie przekłada się na końcową ocenę klasy jakości wody w tych punktach, gdzie przyjęto ostatecznie II klasę. Żelazo występujące w wodzie ma charakter naturalny oraz nietoksyczny i przy określaniu zbiorczej klasy jakości wody w punktach pomiarowych, zgodnie z przyjętą zasadą, może być jednym z trzech składników nietoksycznych o niższej klasie.
  • mangan - zawartość manganu w pobranych próbach wody mieści się w I, II i III klasie jakości. Podobnie jak w przypadku żelaza, najwięcej prób wody zawiera mangan  mieszczący się w II klasie (28 punktów pomiarowych). Najniższe wartości mieszczące się w I klasie rozpoznano w 11 punktach (P-I, P-V, P-X, P-XIb, P-XV, P-XVIII, PXIX, P-XX, P-XX/1, P-XXI, źródło). Najwyższe wartości manganu mieszczące się w III klasie rozpoznano tylko w jednym piezometrze (P-6b). Podobnie jak w przypadku żelaza, najwyższe zawartości manganu nie decydowały o zbiorczej klasie jakości w otworze. Jest to również składnik nietoksyczny i jego stwierdzona znaczna zawartość ma charakter naturalny.
  • wapń - zawartość wapnia we wszystkich próbach wody pobranych ze studni eksploatacyjnych mieściła się w przedziale 55-96 mgCa/l, co odpowiada II klasie jakości. Zawartość wapnia w próbach wody pobranych z piezometrów również mieściła się w II klasie, za wyjątkiem piezometru P-XVIII/1, gdzie stwierdzono jego zawartość powyżej 100 mgCa/l (III klasa jakości).
  • wodorowęglany - zawartość wodorowęglanów w większości pobranych próbek odpowiada II klasie jakości (zawartość od 200 do 350 mgHCO3/), przekroczenia wartości granicznej dla drugiej klasy (350 mgHCO3/l) stwierdzono w 5 próbkach przy maksymalnym zaobserwowanym stężeniu – 481,9 mgHCO3/l w piezometrze P- XVIII/1 w II serii. W 8 próbkach zawartość wodorowęglanów wystąpiła w I klasie jakości – poniżej 200 mgHCO3/l  

Składniki, których podwyższona zawartość w wodzie nie ma charakteru naturalnego i powodowała przyporządkowanie wody podziemnej do klasy niższej niż klasa I, to:

  • azotany - zawartość azotanów w większości pobranych próbek odpowiada I klasie jakości; do II klasy zaklasyfikowano próby wody ze studni 5A i 8A oraz z piezometrów P-V i P‑XX/1 (tylko II seria pomiarowa). Najwyższą zawartość azotanów stwierdzono w piezometrze P V – 24,9 mgNO3/l, podobnie jak w 2018 r. (21,6,5mgNO3/l).
  • azotyny - zawartość azotynów w większości pobranych prób odpowiada I klasie jakości; za wyjątkiem dwóch piezometrów P-VIII i P-XV w których stwierdzono wielkość azotynów mieszczącą się w II klasie jakości.
  • siarczany - wartość tego elementu fizykochemicznego przekroczyła wartość graniczną dla wód klasy I (60 mgSO4/l) w 5 próbkach wody pobranych ze studni 12B i 13B oraz z piezometru P-6b. Maksymalne stwierdzone stężenie jonów siarczanowych stwierdzono w piezometrze P-6b – wynosiło ono 75,6 mgSO4/l.
  • srebro - w dwóch studniach: 4A oraz 7B rozpoznano zawartość srebra w ilości 0,002 mg/l, co mieści się w II klasie. We wszystkich pozostałych próbach wody zawartość srebra występowała poniżej progu oznaczalności <0,001 mg/l, co odpowiada I klasie jakości.
  • fenole - zawartości fenoli na poziomie III klasy nie stwierdzono. Najwyższe stężenie,  rozpoznano w piezometrze P‑XX/1 i wyniosło ono 0,004 mg/dm3. Rozpoznano również zawartość fenoli w przedziale 0,002– 0,003 mg/dm3, na poziomie II klasy w kilkunastu punktach pomiarowych w studniach i piezometrach. Świadczy to o wpływie czynników antropogenicznych na jakość wód ujęcia Mała Nieszawka, jednak na niskim poziomie.

Zgodnie z ustalonym schematem działań monitoringowych na lata 2018-2019, w roku 2019 zostały wykonane jednorazowe badania pestycydów. Obejmowały one oznaczenie w próbkach wody ze studni i  piezometrów  następujących parametrów: pestycydy VOC 1,2-dibromo-3-chloropropan, pestycydy VOC 1,2 dibromoetan, pestycydy VOC 1,2-dichloropropan, pestycydy VOC 1,3 dichloropropen (cis), pestycydy VOC 1,3 dichloropropen (tans), beta-cyflutryna, chloropiryfos, cypermetryna, deltametryna, diflufenikan, fluopikolid, kaptan, lambda-cyhalotryna, oksyflurofen, suma pestycydów fosforoorganicznych, trifloksystrobina. Uzyskane wyniki wykazały brak obecności pestycydów, wszystkie oznaczenia były poniżej progu oznaczalności tj. <0,005 µg/l.

Analiza porównawcza wyników oznaczeń poszczególnych elementów fizykochemicznych pod względem jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, została przeprowadzona zgodnie z wymaganiami zawartymi w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 11 grudnia 2017r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. 2017, poz. 2294). Stwierdzono, że woda najczęściej przekracza najwyższe dopuszczalne wartości: żelaza (max. 2,81 mgFe/l), manganu (max. 0,415 mgMn/l), mętności (max. 18,0 FNU) oraz jonu amonowego (max. 0,59 mg NH4/l). W ujęciu statystycznym przekroczenia zawartości dopuszczalnych dla wód pitnych dla wybranych składników kształtuje się następująco:

  • jony żelaza (200 µg/l) w 49 próbkach wody, co stanowi 78%, wszystkich analiz wykonanych dla tego pierwiastka, pogorszenie o 3% w stosunku do roku ubiegłego
  • jony manganu (50 µg/l) w 45 próbkach wody podobnie jak w 2018 r, co stanowi 71%, wszystkich analiz wykonanych dla tego pierwiastka, bez zmian w stosunku do roku ubiegłego
  • mętności (1 FNU) w 51 próbkach wody podobnie jak w 2018 r, co stanowi 81%, wszystkich wykonanych analiz mętności, bez zmian w stosunku do roku ubiegłego.

W 2019 r. nie stwierdzono niekorzystnych trendów zmian jakości wód podziemnych w studniach ujęcia. Jakość wody w stosunku do roku ubiegłego nie uległa zasadniczej zmianie.

Wartości średnie stężeń badanych elementów fizykochemicznych w załączniku

PROCENTOWA ILOŚĆ ANALIZ W POSZCZEGÓLNYCH KLASACH – Mała Nieszawka

Ilość otworów: 22 studnie + 19 otworów obserwacyjnych + źródło

Liczba analiz : 63 Wykonawca : TW Sp. z o.o. Toruń + Lab TW
Podstawa
klasyfikacji
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej
z dn. 11.10.2019 r.
Klasa Jakości I seria - 2019 II seria - 2019
I 29,3% 18,2%
II 70,7% 81,8%
III 0% 0%
IV 0% 0%
V 0% 0%

 

Najnowsze wyniki badań w I półroczu 2021 r.

PROCENTOWA ILOŚĆ ANALIZ W POSZCZEGÓLNYCH KLASACH – Ujęcie wód podziemnych "Jedwabno" - I półrocze 2021 r.

Ilość otworów: 13 (8 studni, 5 piezometrów)

Wykonawca: Laboratorium Badawcze Toruńskich Wodociągów Sp. z o.o. certyfikat nr AB 386; Laboratorium Badawcze JARS Sp. z o.o.
Podstawa klasyfikacji

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej
z dn. 11.10.2019 r. w sprawie kryteriów i sposobu oceny jednolitych części wód podziemnych (Dz. U. 2019, poz. 2148)

Klasa jakości liczba analiz % analiz w danej klasie
I    
II 10 76,9%
III 2 15,4%
IV 1 7,7%
V    
Razem 13 100%

Wyniki najnowszych badań z I półrocza 2021 r. wskazują na zróżnicowanie jakości wód podziemnych w studniach i piezometrach ujęcia Jedwabno, w zakresie od dobrej lub zadowalającej do jakości niezadowalającej.

O obniżeniu klasy jakości decydowała wysoka zawartość naturalnych składników: manganu, żelaza, wodorowęglanów i wapnia, rzadziej zanieczyszczenie związkami azotu.

Uzyskano wyniki wskazujące na II klasę jakości wód podziemnych w 10 spośród 13 punktów opróbowania, w tym w 6 spośród 8 czynnych studni ujęcia. W 2 próbkach (1 studnia i 1 piezometr), stwierdzono III klasę jakości wynikającą z podwyższonej zawartości azotanów i manganu, a w jednej IV klasę jakości wód. Ta ostatnia wynikała z wysokiej zawartości manganu.


Ujęcie tworzą studnie, zlokalizowane na odcinku 600 m wzdłuż Drwęcy. W rejonie ujęcia obserwuje się infiltrację wód z rzeki do warstwy wodonośnej. Badania wykazały, że woda powierzchniowa zasila ujęcie w 10-50%. W roku 2019 z tego ujęcia pobierano średnio 8,7 tys. m3 /d.

Wody podziemne zaklasyfikowano głównie do II klasy jakości (78% wszystkich analiz), która charakteryzuje wody bardzo dobrej jakości, w których wartości niektórych elementów fizykochemicznych są podwyższone w wyniku naturalnych procesów zachodzących w wodach podziemnych, jak również wartości elementów fizykochemicznych nie wskazują na wpływ działalności człowieka albo jest to wpływ bardzo słaby. II klasę jakości przypisano do 10-ciu próbek wód podziemnych pobranych w serii majowej z otworów nr: IA, II, VA, VIA, VII, IXA, XA, XI, P-13, b2, oraz 15-stu otworów w serii listopadowej, nr: IA, II, IVA, VA, VIA, VII, IXA, XA, XI, P-4, P-5, P-12, P-13, b1 i b2. Decydujący wpływ na klasę jakości wody podziemnej w wyżej wymienionych studniach w 2019 roku miały następujące elementy fizykochemiczne:

  • żelazo – w 6 z 25 próbek wody zaklasyfikowanych do II klasy jakości, stężenie żelaza odpowiadało klasie II (od pow. 0,2 do 1,0 mg/l wg rozporządzenia), natomiast w jednej próbce wody podziemnej stężenie żelaza przypisano do przedziału charakteryzującego III klasę jakości (od pow. 1 do 5 mg/l wg rozporządzenia). Stężenia żelaza w próbkach wody zaklasyfikowanych do II klasy jakości mieściły się w przedziale od 0,087 do 0,68 mg/dm3, co odpowiada I lub II klasie jakości. W pozostały przebadanych w 2019 r. próbkach wody, zaklasyfikowanych do III lub IV klasy jakości, zaobserwowane stężenia żelaza odpowiadały I klasie jakości.
  • mangan – stężenia tego składnika w analizowanych 25 próbkach wody wynosiły od 0,02 do 1,2  mg/dm3, co odpowiada przedziałom wartości dla wszystkich klas jakości od I do V. Do I klasy jakości (zakres wartości wg rozporządzenia 0–0,05 mg/dm3) zakwalifikowano 3 próbki z otworów nr P-13 i b1, w których stężenia manganu wynosiły od <0,020 mg/dm3 do 0,022, II klasę (0,05 – 0,4 mg/dm3) przypisano 10-ciu próbkom o stężeniach od 0,113 do 0,398 mg/dm3, natomiast pozostałych 12 próbek, o stężeniach od 0,415 do 0,909 mg/dm3 zakwalifikowano do III klasy jakości (0,4–1 mg/dm3). Najwyższe odnotowane stężenie manganu w próbkach zaklasyfikowanych do II klasy jakości, zaobserwowano w próbce wody podziemnej pobranej w serii listopadowej ze piezometru P-12;
  • azotyny – II klasę jakości przypisano tym próbom, w których stężenie NO2 przekroczyło 0,03 mg/dm3: IA, II, VIA, VII, IXA, XA, XI, P-13 i b1, łącznie w 12 analizach.
    W pozostałych 13 analizach zaklasyfikowanych do II klasy jakości, zawartość azotynów była niższa niż 0,03 mg/dm3 i zawierała się w przedziale wartość dla I klasy jakości wód;
  • siarczany - w analizowanych próbkach wody ich stężenie określono dość szerokim przedziałem wartości, od 31,0 mg/dm3 w studni nr XI do 149,0 mg/dm3 w piezometrze P-4. Stężenia charakterystyczne dla II klasy jakości (60-250 mg/dm3) zaobserwowano w 14-stu próbkach wody, a stężenia te zawierały się w przedziale od 62,0 do 149,0 mg/dm3.

W pozostałych próbkach oznaczone zawartości siarczanów odpowiadały I klasie jakości.

  • wapń - we wszystkich próbkach wody pobranych ze studni oraz piezometrów w 2019 roku, tak samo jak w roku 2018 i 2017, wartość tego elementu fizykochemicznego przekroczyła wartość graniczną dla wód I klasy jakości (50 mg/dm3). W 15-stu analizach zaliczonych do II klasy jakości odnotowane stężenie zawierało się w przedziale charakterystycznym dla II klasy jakości, natomiast w 10-ciu próbkach zawartość wapnia w badanej wodzie została określona jako „>100 mg/dm3” i zgodnie z wcześniejszymi założeniami zaklasyfikowano ją do najlepszej możliwej czyli III klasy jakości wód;
  • wodorowęglany – ich wartość oznaczona w analizach, podobnie jak w przypadku wapnia, odpowiadała zakresom wartości z rozporządzenia dla II (0 – 200 mg/dm3) lub III (200 – 350 mg/dm3) klasy jakości wód podziemnych. Najniższe stężenie wodorowęglanów odnotowano, tak samo jak w 2018 r., w listopadowej próbce wody pochodzącej z piezometru nr b2 (225,7 mg/dm3), natomiast najwyższe, w listopadowej próbce wody z piezometru P-5 (457,5 mg/dm3);
  • fenole – ich stężenie w 6 z 25 próbek zaklasyfikowano do II klasy jakości (0,001 – 0,005 mg/dm3), natomiast w pozostałych 19 próbkach wody podziemnej zawartość fenoli została określona jako <0,002, co zgodnie z wcześniejszymi założeniami pozwoliło nadać im I klasę jakości;
  • ogólny węgiel organiczny – jego zawartość w wodzie podziemnej pozwoliła na przypisanie
    I (20 analiz) lub II (5 analiz) klasy jakości wód. Najniższe stężenie TOC, równe 2,2 mg/dm3 odnotowano w majowej próbce pobranej z piezometru b2, natomiast najwyższe, równe 6,2 mg/dm3 zaobserwowano w majowej analizie ze studni IA;

Oprócz wymienionych powyżej składników II klasę jakości przypisano w nielicznych analizowanych próbkach wód składnikom takim jak: azotany (VII, IXA, b1), nikiel (VA, VIA, P-4), i miedź (XI).

Do wód III, zadowalającej klasy jakości, zaliczono łącznie 5 analiz wody. Były to: obie analizy z otw. VIIIA oraz analizy pochodzące z serii majowej z piezometrów nr P-4, P-5 i b1. Na klasę jakości wody wpływ miały przede wszystkim stężenia manganu (otw. P-4, P-5), azotanów (obie próbki z otw. VIIIA i próbka z otw. b1), wapnia (P-4, P-5, b1,  listopadowa próbka z VIIIA) i wodorowęglanów (P-4, P-5, b1). Stężenia wymienionych elementów zaklasyfikowano do przedziału wartości odpowiadającemu III (mangan, azotany, wapń, wodorowęglany) lub IV (wodorowęglany) klasie jakości.

Do IV klasy jakości, charakteryzującej wody o niezadawalającej jakości i przypisujące im słaby stan chemiczny zaliczono tylko 2 z 32 pełnych analiz. Była to próbka pochodząca z serii majowej z piezometru P-12 (tak samo jak w 2018 r.) oraz próbka z majowej serii ze studni IVA. Na słaby stan wód, miało wpływ wysokie stężenie manganu (1,08 - 1,20 mg/dm3). Jest to istotne z uwagi na fakt, że mangan nie jest wskaźnikiem toksycznym, a jedynie niepożądanym w wodzie przeznaczonej do spożycia, ponieważ powoduje on zmianę barwy wody. Jednocześnie mangan należy do związków łatwo usuwalnych, a jego obecność w wodzie podziemnej ma charakter naturalny. Dla porównania, w 2018 r. do IV klasy zaliczono jedną analizę wody podziemnej (P-12), również ze względu na wysokie stężenia manganu (pow. 1 mg/l).

Wykonane w 2019 roku, w majowej serii badań oznaczenia stężeń poszczególnych pestycydów oraz ich sumy, nie wykazały znaczącej zawartości tych związków w wodach ujmowanych na ujęciu „Jedwabno”. Stężenia poszczególnych przebadanych związków, jak również stężenie ogólnej sumy pestycydów w próbkach wody, znajdowały się poniżej granicy oznaczalności. Stężenia poniżej granicy oznaczalności zaobserwowano również dla oznaczonej w maju 2019 r. sumy wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA). Za niedopuszczalne przyjmuje się przekroczenie ich wartości granicznej dla III klasy jakości, równej 0,0003 mg/dm3, natomiast we wszystkich analizowanych próbkach wód, pochodzących ze studni jak i z piezometrów, stężenie WWA było równe <0,005 µg/dm3

Do I, najlepszej, jak również do V, najsłabszej klasy jakości, nie zaklasyfikowano żadnej z przebadanych próbek wód.

Wartości średnie stężeń badanych elementów fizykochemicznych - (pobierz plik .pdf)

PROCENTOWA ILOŚĆ ANALIZ W POSZCZEGÓLNYCH KLASACH – Jedwabno

Ilość otworów : 16 (studnie + piezometry). Liczba analiz: 32, wykonawca: TW Sp z o.o.

STUDNIE i PIEZOMETRY
Podstawa klasyfikacji

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej
z dn. 11.10.2019 r.

Klasa jakości I seria maj 2019 r. II seria listopad 2019 r.
I 0% 0%
II 31,25% 46,9%
III 12,5% 3,1%
IV 6,25% 0%
V 0% 0%

 

Najnowsze wyniki badań w I półroczu 2021 r.

PROCENTOWA ILOŚĆ ANALIZ W POSZCZEGÓLNYCH KLASACH – Ujęcie wód podziemnych "Czerniewice" - I półrocze 2021 r.
Ilość otworów: 8 (4 studnie + 4 piezometry)
Wykonawca : Laboratorium Badawcze Toruńskich Wodociągów Sp. z o.o. certyfikat nr AB 386; Laboratorium Badawcze JARS Sp. z o.o.
Podstawa klasyfikacji Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej
z dn. 11.10.2019 r. w sprawie kryteriów i sposobu oceny jednolitych części wód podziemnych (Dz. U. 2019, poz. 2148)
Klasa Jakości liczba analiz % analiz w danej klasie
I 14 87,5%
II 2 12,5%
III    
IV    
V    
Razem 16 100%

Wyniki najnowszych badań z I półrocza 2021 r. wskazują na bardzo dobrą jakość wód podziemnych we wszystkich studniach i bardzo dobrą lub dobrą jakość wód w piezometrach ujęcia Czerniewice. W dwóch kwartalnych seriach opróbowania uzyskano wyniki wskazujące na I klasę jakości wód podziemnych we wszystkich studniach i piezometrach ujęcia z 1 wyjątkiem. W piezometrze zlokalizowanym naprzeciw przystanku przy ul. Zdrojowej stwierdzono w I i II kwartale wody II klasy jakości. O obniżeniu klasy jakości zdecydowała obecność azotanów i chlorku sodu.


Ujęcie w Czerniewicach jest najmniejsze - średnio w roku 2018 pobierano 1756 m3/d. Woda z tego ujęcia od lat charakteryzuje się najlepszą jakością spośród ujęć eksploatowanych przez Toruńskie Wodociągi Sp. z o.o. Nie jest poddawana uzdatnianiu, jedynie stabilizowana bakteriologicznie za pomocą lampy UV.

 

Na ujęciu udokumentowano w 2018r. zwiększone zasoby eksploatacyjne ujęcia z Q=98,0 m3/h do Q=120,0m3/h.  Rozbudowa ujęcia była związana z umową na dostawę wody do Ciechocinka.

 

Wyniki dwóch serii badań fizykochemicznych wykonanych w 2019 roku sytuują wodę pobraną ze wszystkich studni i piezometrów ujęcia Czerniewice w I klasie jakości - woda bardzo dobrej jakości, pomimo podwyższonych do II klasy zawartości w wodzie żelaza, manganu, wapnia i fenoli.

 

Wartości średnie stężeń badanych elementów fizykochemicznych - (pobierz plik .pdf)

 

PROCENTOWA ILOŚĆ ANALIZ W POSZCZEGÓLNYCH KLASACH – Czerniewice
Ilość otworów: 4 studnie + 4 piezometry
Liczba analiz : 16
Wykonawca : TW Sp. z o.o. Toruń + Lab TW + Laboratorium Badawcze Jars Sp. z o.o.
Podstawa klasyfikacji Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej
z dn. 11.10.2019 r.
Klasa Jakości I seria kwiecień 2019 r. II seria październik 2019 r.
I 100% 100%
II 0% 0%
III 0% 0%
IV 0% 0%
V 0% 0%

 

Wody podziemne badane na terenie ujęcia Wrzosy III (w budowie) oraz dopływające do ujęcia z terenu projektowanej strefy ochronnej pośredniej w 2019 r. należały głównie do klasy II (wód dobrej jakości) – 39,3% wszystkich analiz i klasy III (wód zadowalającej jakości) – 53,6% wszystkich analiz. Do klasy I (wód bardzo dobrej jakości) zakwalifikowano 2 próbki wody. Obie pobrano z piezometru P – 2A, co stanowi 7,14% wszystkich wykonanych w 2019 r. analiz wody podziemnej.

 

Do wód niezadowalającej jakości – klasy IV, w których wartości elementów fizykochemicznych są podwyższone w wyniku naturalnych procesów zachodzących w wodach podziemnych oraz wyraźnego wpływu działalności człowieka oraz wód złej jakości – klasy V, w których wartości elementów fizykochemicznych potwierdzają znaczący wpływ działalności człowieka nie zaklasyfikowano ani jednej próbki wody poziemnej.

 

W 2019 r. do określenia stężenia żelaza w pobranych próbkach wody zastosowano metodę laboratoryjną (zgodną z normą PN-ISO 6332:2001), której górna granica oznaczalności jest równa 5 mg/dm3. Zgodnie ze wcześniejszymi założeniami, stężenie żelaza w tak oznaczony sposób zakwalifikowano do klasy IV, a przez to próbki wody podziemnej pobrane z otworów: S-IV (II- seria pomiarowa, PW-II, PW-IV,PW-3, PW-4, PW-6, PW-7, PW-12 znalazły się w klasie III. Jednak gdyby zastosowano metodę o większej dokładności analizy badań, próbki te najprawdopodobniej znalazłyby się w klasie IV. Zastosowana metoda analityczna do określenia stężenia wapnia w badanych próbkach wody podziemnej również nie pozwoliła jednoznacznie określić klas jakości. Zastosowanie dokładniejszej metody pomiarowej przy oznaczeniu stężenia wapnia w badanych próbkach wody podziemnej mogłoby spowodować obniżenie klasy jakości aż w 23 na 28 pobranych próbkach wody pobranych z otworów: S-I, S-II, S-III, S-IV (II- seria pomiarowa), P3B/1 (I seria pomiarowa) P-9, PW-II, PW-IV, PW-3, PW-4, PW-6, PW-7,  P-3A i PW-12.

 

W oparciu o wyniki badań laboratoryjnych należy stwierdzić, że wszystkie próbki wody podziemnej pobrane w 2019 r. ze studni (S-I, S-II, S-III i S-IV) oraz piezometrów (P-2A, P3B/1, P-7a, P-9, PW-II, PW-IV, PW-3, PW-4, PW-6, PW, P-3A oraz PW-12) wskazują na dobry stan chemiczny wód podziemnych.

 

W listopadzie 2019 r. do badań laboratoryjnych pobrano 4 próbki wody podziemnej ze studni (S-I, S-II, S-III i S-IV) ujęcia Wrzosy III. Decydujący wpływ na klasę jakości wody podziemnej w wyżej wymienionych studniach miały następujące elementy fizykochemiczne:

  • żelazo - stężenie tego elementu fizykochemicznego w studni S-IV przekroczyło wartość graniczną dla wód III klasy wynoszącą 5,0 mg/dm3. W pozostałych studniach (S-I i S-III) zmieściło się w granicach 1,0-5,0 mg/dm3, co odpowiadało klasie III
  • wapń - we wszystkich próbkach wody podziemnej pobranych ze studni w 2019 r. wartość tego elementu fizykochemicznego przekroczyła wartość graniczną dla wód klasy II wynosząca 100 mg/dm3. Do określenia stężenia jonów wapnia w pobranych próbkach wody zastosowano metodę laboratoryjną, której górna granica oznaczalności jest równa 100 mg Ca/dm3, w związku z czym dokładne określenie klasy jakości nie było możliwe. Zgodnie z przyjętymi wcześniej założeniami ww. element fizykochemiczny zaklasyfikowano do klasy III. Jednak gdyby zastosowano metodę o większej dokładności, wykazane stężenia jonów wapnia mogłyby być o wiele wyższe niż 100 mg/dm3, co spowodowałoby obniżenie klasy jakości
  • zasadowość wodorowęglanowa - wartość tego elementu fizykochemicznego w studniach S-II, S-III i S-IV zmieściła się w granicach 200-350 mg/dm3, co odpowiadało klasie II, natomiast w studni S-I analiza wykazała 390,4 mg/dm3, przez co parametr został zakwalifikowany do klasy III
  • mangan - wartość tego składnika we wszystkich opróbowanych otworach studziennych odpowiada
    II klasie (0,05-0,4 mg/dm3). Maksymalne stężenie jonów manganu stwierdzono w studni S-I. Wyniosło ono 0,324 mg/dm3
  • siarczany - wartości tego elementu fizykochemicznego we wszystkich opróbowanych studniach zawierają się w przedziale 60-250 mg/dm3, co według rozporządzenia Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z 11 października 2019 r. kwalifikuje je do klasy II. Maksymalne stężenie jonów siarczanowych stwierdzono w studni S-II. Wyniosło ono 122,0 mg/dm3;
  • przewodnictwo elektrolityczne - we 3 próbkach wody (S-I, S-II i S-IV) pobranych ze studni w 2019 r. wartość tego elementu  fizykochemicznego mieści się w przedziale 700-2500 mg/dm3, co odpowiada klasie II. W próbce z studni S-III zanotowano wyniki 689  µS/cm, co odpowiada wartości I klasy. Najwyższe przewodnictwo właściwe zmierzono w próbce wody podziemnej pobranej ze studni S-I. Wyniosła ona 826 µS/cm.

 

W 2019 roku do badań laboratoryjnych, pobrano 24 próbki wody podziemnej z piezometrów (P-2A, P-3B/1, P-7a, P-9, PW-II, PW-IV, PW-3, PW-4, PW-6, PW-7, P-3A i PW-12). Decydujący wpływ na klasę jakości wody podziemnej w wyżej wymienionych piezometrach w 2019 roku miały głównie następujące elementy fizykochemiczne:

  • żelazo - wartość tego elementu fizykochemicznego tylko w dwóch piezometrach: P-2A i P-3B/1 nie przekroczyła wartości granicznej dla II klasy wnoszącej 1,0 mg/dm3. Stężenie jonów żelaza w próbkach wody podziemnej pobranych z otworów: P-7a, P-9 i P-3A (seria jesienna) mieści się w granicach 1,0-5,0 mg/dm3, co odpowiada III klasie. W pozostałych piezometrach (PW-II, PW-IV, PW-3, PW-4, PW-6, PW-7 i PW-12) stężenia jonów żelaza w próbkach wody są większe niż 5 mg/dm3, co w najlepszym przypadku pozwala zaklasyfikować ten składnik do klasy IV;
  • mangan - wartość tego składnika w piezometrach: P-2A, P-3B/1, P-7a, P-3A mieści się w granicach 0,05-0,4 mg/dm3, co odpowiada II klasie. W pozostałych próbkach wody podziemnej pobranych do analiz laboratoryjnych z otworów: P-9, PW-II, PW-IV, PW-3, PW-4, PW-6, PW-7 i PW-12 stężenie jonów manganu mieści się w granicach 0,4-1,0 mg/dm3, co odpowiada III klasie. Maksymalne stężenie jonów manganu stwierdzono w próbce wody pobranej z piezometru PW-IV (próbka wody z dn. 5.11.2019 r.). Wyniosło ono 0,846 mg/dm3;
  • wapń - wartość tego elementu fizykochemicznego w próbkach wody podziemnej pobranej do analiz laboratoryjnych tylko w pięciu próbkach nie przekroczyła wartość granicznej dla wód klasy II, wynoszącej 100 mg/dm3 (w otworach P-2A, P-7a i P3B/1 – próbka z listopada). W pozostałych piezometrach: P-9, PW-II, PW-IV, PW-3, PW-4, PW-6, PW-7, P-3A, PW-12 i kwietniowa próbka z piezometru P3B/1 stężenia jonów wapnia są większe niż 100 mg/dm3, co w najlepszym wypadku pozwala zaklasyfikować ten składnik do klasy III;
  • wodorowęglany - wartość tego składnika w obu próbkach wody pobranych w 2019 r. z otworu P-2A odpowiada klasie I. Stężenia w granicach 200-350 mg/dm3 stwierdzono w próbkach: P-3B/1, P-7a, PW-II (próbka z kwietnia), PW-7 oraz P-3A. Natomiast w próbkach wody podziemnej pobranych z piezometrów P-9, PW-IV, PW-3, PW-4,PW-II (próbka z listopada), PW-6 oraz PW-12 stężenia jonów wodorowęglanowych przekroczyły wartość graniczną dla wód klasy II wynoszącą 350 mg/dm3. Maksymalne stężenie jonów wodorowęglanowych stwierdzono w próbce wody pobranej z piezometru PW-12 w marcu. Wyniosło ono 433,1 mg/dm3;

 

Analiza porównawcza wyników oznaczeń poszczególnych elementów fizykochemicznych pod względem jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi została przeprowadzona zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 11.12.2017 r. (Dz. U. 2017 poz. 2294). We wszystkich 28 próbkach wody podziemnej pobranych z ujęcia Wrzosy III (w budowie) w 2019 r. zanotowano przekroczenia norm, jakim powinna odpowiadać woda przeznaczona do picia przez ludzi w zakresie: żelaza (200 µg/l), manganu (50 µg/l) i mętności (1 NTU). Ponadto  stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych wartości jonu amonowego (0,50 mg/l) w 10 próbkach wody, co stanowi 35,7%, wszystkich analiz wykonanych dla tego pierwiastka oraz zapachu (akceptowalny przez konsumentów i bez nieprawidłowych zmian) w 17 próbkach wody, co stanowi 60,7%, wszystkich wykonanych analiz. 

 

Z analizy przebiegu zmienności poszczególnych składników fizykochemicznych w rejonie ujęcia Wrzosy III wynika, że:

  • stężenia azotanów - wahają się na omawianym terenie od poniżej 0,50 mg/dm3 do 1,63 mg/dm3. Przestrzenny rozkład stężeń azotanów w obu seriach pomiarowych wykonanych w 2019 r. pokazuje największe koncentracje ww. składnika w okolicy piezometru P-2A. Podobnie sytuacja wyglądała w latach wcześniejszych. Z przeprowadzonej analizy zawartości azotanów w wodzie wynika, że w rejonie badań nie występują obszary o wyraźnym zanieczyszczeniu tym związkiem.
  • stężenia chlorków - w rejonie ujęcia Wrzosy III wynoszą od 12 mg/dm3 do 81,0 mg/dm3. Przestrzenny rozkład stężeń chlorków w 2019 r. jest podobny do lat wcześniejszych. Świadczy to o stabilnej zawartości jonów chlorkowych w wodzie podziemnej w badanych punktów pomiarowych. Najwyższe stężenia chlorków, zarówno w I-, jak i w II-serii badań, odnotowano w centralnej części ujęcia, w rejonie otworu PW-IV (81 mg/dm3- pomiar z kwietnia 2019 r. i 76 mg/dm3- pomiar z listopada 2019 r.). W obu seriach pomiarowych, stężenia te maleją w kierunku południowo-zachodnim, tak by w otworze P-2A osiągnąć wartość 12-13 mg/dm3;
  • stężenia fosforanów- na analizowanym terenie występują w granicach od 0,030 mg/dm3 do 0,41 mg/dm3. Wyniki są zbliżone do tych z roku 2018. Wszystkie wyniki na zawartość fosforanów mieszczą się w pierwszej klasie. Najwyższe stężenie fosforanów rozpoznano w studni nr S-I w trakcie II serii pomiarowej.
  • stężenia siarczanów - w 2019 r. wahają się od 46,6 mg/dm3 do 122 mg/dm3. Przestrzenny rozkład stężeń siarczanów w 2018 i 2019 r. jest zbliżony. Najwyższe stężenia siarczanów na omawianym terenie zaobserwowano w pobliżu otworów obserwacyjnych PW-7 i PW-6 zlokalizowanych w północno- zachodniej części oraz S-II, S-III, S-IV, PW-II i PW-3 położonych w części centralnej. Stężenia siarczanów w wodzie podziemnej obniżają się w kierunku południowym.
  • stężenia sodu - w rejonie ujęcia Wrzosy III wynoszą od 3,1 mg/dm3 (PW-6) do 31 mg/dm3 (PW-IV). Przestrzenny rozkład stężeń sodu w latach 2015-2019 jest bardzo podobny. Stężenia sodu generalnie maleją w kierunku zachodnim.
  • stężenia żelaza - przedstawiony rozkład przestrzenny stężenia na omawianym terenie jest orientacyjny ponieważ dla części otworów z duża zawartością żelaza przyjęto jedną wartość - > 5mg/dm3. Najniższe wartości stężenia żelaza w I serii pomiarowej zarejestrowano w otworach P3B/1 i P-2A (0,42 mg/dm3).W badaniach z II serii pomiarowej najniższy wynik wyniósł 0,48 mg/dm3. Rozkłady przestrzenne stężeń  żelaza w wodzie dla dwóch serii pomiarowych różnią się miedzy sobą ponieważ występują skokowe zmiany zawartości żelaza w przebadanych otworach. Generalnie można zauważyć że w części północnej analizowanego obszaru przeważają otwory, w których stężenie żelaza  przekracza 5 mg/dm3 (S-II, S-III, S-IV, PW-II, PW- IV, PW-3, PW-4, PW-6, PW-7 i PW-12).

 

Wartości średnie stężeń badanych elementów fizykochemicznych - (pobierz plik .pdf)

Studnie (S-I, S-II, S-III i S-IV)
Klasa Jakości  Sesje pomiarowe
I seria kwiecień 2019 r. II seria październik 2019 r.
I brak pomiarów 0%
II brak pomiarów 75%
III brak pomiarów 25%
IV brak pomiarów 0%
V brak pomiarów 0%

 

Piezometry (P-2A; P-3A, P-3B/1, P-7A, P-9, PW-3, PW-4, PW-6, PW-7, PW-12, PW-II, PW-IV)
Klasa jakości Sesje pomiarowe
I seria kwiecień 2019 r. II seria listopad 2019 r.
I 8% 8%
II 33% 33%
III 59% 59%
IV 0% 0%
V 0% 0%

 

W roku 2019 kontynuowano monitoring wód podziemnych ujęcia Nowe Bielany, mającego status awaryjnego ujęcia z powodu braku stacji uzdatniania. Woda z czwartorzędowej warstwy wodonośnej, o swobodnym zwierciadle, ujmowana jest przez 2 studnie. Ujęcie ma ustanowioną strefę ochronną (teren ochrony bezpośredniej i pośredniej), na której zlokalizowane są 3 otwory sieci monitoringu osłonowego. Wodę z tego ujęcia zakwalifikowano do klas I, II lub III tj. wód bardzo dobrej, dobrej lub zadowalającej jakości. W pojedynczym przypadku, ze względu na stężenia azotynów i wysoką temperaturę wody z piezometru, stwierdzono III klasę jakości.

 

O klasyfikacji wody decydowały na ogół wartości stężeń potasu, żelaza, manganu, wodorowęglanów oraz temperatura wody. Uzyskane wyniki wskazują, że ujęcie nadal może utrzymywać status ujęcia awaryjnego.

 

Wartości średnie stężeń badanych elementów fizykochemicznych - tutaj

 

PROCENTOWA ILOŚĆ ANALIZ W POSZCZEGÓLNYCH KLASACH – Nowe Bielany
Ilość otworów: 2 studnie + 3 piezometry
Liczba analiz : 9 Wykonawca: TW Sp. z o.o. Toruń
Podstawa  klasyfikacji Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej
z dn. 11.10.2019 r.
Klasa Jakości I seria kwiecień 2019 r. II seria październik 2019 r.
I 20% 25%
II 60% 50%
III 20% 25%
IV 0% 0%
V 0% 0%

 

Gmina Toruń jest ponadto właścicielem 6 studni publicznych, ujmujących kredowy poziom wodonośny. Jakość wody pozyskiwanej z ujęć kredowych często nie odpowiadała normom ustanowionym dla wody do picia. Z tego powodu okresowo zamykano ujęcia i przeprowadzano dezynfekcje studni, elementów sieci i innych urządzeń podchlorynem sodu. Prace te tylko na krótki czas poprawiały parametry mikrobiologiczne uzdatnionej wody. W związku z tym studnie kredowe wyłączono z bieżącej eksploatacji i pozostawiono jako awaryjne. Obecnie punkty poboru wody są podłączone do sieci wodociągowej.

 

Zgodnie z zapisami pozwoleń wodnoprawnych prowadzony jest monitoring wody surowej ze studni, z poborem próbek 1 raz w roku.  W 2019 r. wodę pobrano z 4 studni: przy ul. Żółkiewskiego, Bażyńskich, Malinowskiego i Płaskiej k. Elany. Woda z ujęć przy ul. Bażyńskich i Malinowskiego była klasy III, ze względu na zawartość fluorków typową dla III klasy jakości, wynoszącą odpowiednio 1,22 i 1,35 mgF/l. Woda ze studni nr II k. Elany i przy ul. Żółkiewskiego była klasy II, z zawartościami żelaza typowymi dla III klasy (1,62-1,70 mg/l). W studni k. Elany także zawartość wodorowęglanów była charakterystyczna dla III klasy jakości (451 mg/l).

 

W 2009 r. wyłączono z eksploatacji studnię przy ul. Antoniego, w 2011 r. studnię przy ul. Legionów, a od 04.2013 r. jest nieczynna studnia przy ul. Żółkiewskiego. Wiosną 2016 r. wyłączono ostatnie dwie studnie awaryjne kredowe – studnię przy ul. Bażyńskich i studnię przy ul. Malinowskiego. Oba punkty poboru wody zostały podłączone do sieci wodociągowej.

Korzystając z naszej strony, wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies . Zaktualizowaliśmy naszą politykę przetwarzania danych osobowych (RODO). Więcej o samym RODO dowiesz się tutaj.